Mười năm trước
Nón che nghiêng đi về trên cát
Bụi xương rồng ngơ ngác bước em qua
Giờ đường cũ xương rồng khô héo cả
Hỏi người làng: – em đã lấy chồng xa

Em bỏ lại miền Trung đầy bão gió
Bỏ cả vùng quê vật vã dưới nắng hè
Trên cát bỏng mình anh đi như chạy
Ở đâu rồi một bóng nón nghiêng che?
Ở đâu, ở đâu một mái tóc thề
Như dòng sông chảy qua triền cát hạ

Gió Lào trưa nay cát bay cồn cào quá
Đường vắng nắng chang trắng lóa chân trời
Nóng bỏng quê nghèo nỗi nhớ em ơi!
Có thể nơi xa tìm thấy niềm vui
Em sẽ quên đi gió Lào cát trắng
Nhưng miền Trung, miền Trung vẫn tảo tần thầm lặng
Nhớ thương em nỗi nhớ chẳng đâu bằng
Mẹ gọi em về khắc khoải những mùa trăng.

The post Nỗi nhớ miền Trung appeared first on Thica.net.

Tôi khát bóng cây xanh, vị mát ngọt những mùa hoa quả
Mặt ran ran và cổ khe khe
Tôi ghé vào một nhà bên đường
nương mình trong bóng Mạ
Mạ giúi vào tay tôi mấy quả dưa
rồi bảo: vô Ngư Thuỷ thì quành ra biển
Tôi rưng rưng đi tiếp quãng đường
Dưa thấm mát tình yêu thương của Mạ.

Ở đâu có những vườn cây trĩu quả
bóng rờn xanh, ánh ỏi tiếng chim
quả chuối tiêu múp míp
thì ở đây, trên là nắng lửa, gió tây
dưới là mênh mông cồn cát
quả chuối tiêu quăn quắt.

Mạ trồng dưa trên cát bỏng sau nhà
Nước quả dưa này vắt ra từ hạt cát
vắt kiệt từ gió lửa, nắng chang chang
Nước quả dưa này là mồ hôi Mạ chắt.
Tôi mang theo tình thương của Mạ và cồn cào nghĩ ngợi
Đất nước thắt lưng buộc bụng ở miền Trung
như người mẹ thương con
suốt một đời nắng sương hậm hụi
ủ nóng tình thương bền bỉ, âm thầm
ăn sơ sài, cơm khoai cơm sắn
dành nhiều gạo ngon nuôi những binh đoàn
(Đã đành cái ăn khan thật
Nhưng với chiến trường thì đây dư dật
không chỉ gạo thơm mà còn cá ngon, quả ngọt,
rau tươi…)
Tôi càng nghĩ càng thương nhân dân của tôi
chẳng đêm nào trọn giấc
lo việc làm ăn, dựng xây, giết giặc…
cắn nửa củ khoai ba bận ra hầm
cấy cày trong mưa bom.

Tôi thương những tấm lưng cháy nắng
những bả vai tấy sần vì vác đạn.
Đất nước đau thắt ruột ở miền Trung
Da thịt nơi nào cũng có mảnh bom găm
Đất càng chật, bom càng dày nhung nhúc.
Dải đất hẹp khô gầy mà lại gặp bồi chỗ thiếu hụt trong tôi
Đất nghèo khó cho nên giàu ý nghĩa
Tôi đi qua, khát khao điều rộng cao, mới mẻ
bồn chồn thương đất nước của tôi.
Tình thương sâu không biết nói sao cùng
Chỉ một miếng dưa ăn của miền Trung
đủ ràng buộc cả đời tôi mắc nợ.

1971-1972

The post Đi dọc miền Trung appeared first on Thica.net.

Con tựa vào huyết mạch
Tựa vào phúc đức cha ông
Tựa vào miền tâm linh chưa ghi trong sổ sách
Nơi mùa hạ long đầu
Nơi mùa đông lỏng gối
Nơi thiêng liêng thơm thảo tình người
Nơi nước mắt sáng cùng ngọn nến
Lắng tiếng thời gian
Lắng ngọn gió xoi lên từ đất
Lắng giọt mưa lật đật ngang chiều
Lắng bóng nắng những hôm trời đau yếu
Gặp trăng thâm quầng đứng khóc cạn đêm
Gặp những dòng sông thoi thóp nước
Gặp những lối mòn cắt mặt thời gian

Con sinh ra mắt ngợp đại ngàn
Rừng rú rậm xui buổi chiều đến sớm
Đất thương người lo trời chóng tối
Những gò đồi tím lịm sim mua
Những bãi hoang loang đầy vọt bổi
Sim chín thay cơm
Lá bổi thay đèn
Suối đã nhỏ còn trườn ngang vách đá
Đất gan gà rỗ hoa
Vực xoáy sông sâu
Nỗi lo xoáy trắng đỉnh đầu
Đôi mắt xoáy trời chín nẫu
Trước mặt
Sau lưng
Không chỗ đi ngang về tắt
Về tắt mắc rừng
Đi ngang vướng biển
Đất và người
Tự soi bóng nhau

Thời chiến lên rừng
Thời bình xuống biển
Mặt tháp trùng dương
Lưng dựng đại ngàn
Núi biển sông sâu
Phanh trần tính cách
Đội lửa trên đầu
Dẵm sóng dưới chân
Những khát vọng mọng như ai nấu
Mang đậm sắc trời
Tẩm ngẩm xanh

Cơn gió nào áo xống phong phanh
Cơn gió nào đi đêm không lạc
Cơn gió nào thổi cay thổi rát
Cơn gió nào cào lửa vào đêm
Gió Lào
Gió Lào
Thổi khô nước mắm
Mẹ giấu biệt trong buồng mà gió chẳng buông tha
Tội nghiệp chiếc nút lá chuối đã luội teo rồi vẫn khổ
Sáng ngày ra
Mang tiếng mang tai
Sao trong chai lại tròi lên muối trắng

Chiều chưa nguội nắng
Ngoài đê cỏ hỏn hẻn cười
Đất đã giật mình nghe sấm đuổi
Lòng sông đã co rúm bàng hoàng
Mùa lũ theo con kiến càng
Leo cong ngọn cỏ
Mùa lũ theo đàn kiến đỏ
Men ngược bờ tường
Mùa lũ đuổi bầy kiến đen
Tha rơm vào tổ
Mùa lũ xua đàn kiến gió
Bỏ nhà đi hoang
Mùa lũ đẩy cánh kiến vàng
Sang nhà hàng xóm
Bờ sông lập loè đom đóm
Mẹ bảo năm nay lại lụt to rồi

Mẹ ơi
Sau những nhọc nhằn mê lú
Sau những trận đụng đầu nát ngấu với gió mưa
Phút yên bình con mới tỉnh ra
Thôi thì đành tính đường sống chung với lũ
Thôi thì đành nhịn nhường nhau mà dỡ rào mở lối
Sông có phận sông
Người có phận người
Mắc mớ chi mà tính toán hoán đổi
Mắc mớ chi mà sấp mặt tối mày

Của rẻ của ôi
Nhà đông con lấy cái no làm chắc
Áo anh em mặc
Khoai sắn thương nhau láu táu để dành
Những chiều xanh
Gió lổng đổng tông vào máng xối
Lá vàng rụng khắp nhà kết bạn với buồn lo
Nhọ mặt người mẹ còn lọ mọ
Dé lúa xạc xờ là rớ lại của cơn mưa
Con nói năng nhặt chặt bị mà chi khi nước chảy chỗ trũng
Mẹ cười sống trên đất này
Phải tằn tiện nhưng không bần tiện
Miếng ăn quá khẩu thành tàn
Có điều chi thì cũng nên một vừa hai phải
Bằn bặt, ngày thôi
Năm bồi tháng lở
Hình như sông cũng nằm mơ
Nửa đêm sóng cười trắng xoá
Hình như bến bờ đau đẻ
Khoắt khuya đất vật ùm ùm
Những dòng sông sinh ra như để chuyên làm lụng
Phù sa sa thải phù sa
Lở bồi túm tụm
Chụm sóng vào biển khơi

Nhiều lúc con thầm cật vấn mình
Vì sao buổi chiều không trẻ
Cái tươi trẻ của mưa rào mùa hạ
Xả mình vào đất đai
Xả mình xuống những vách đá trơ lì bạc phếch
Hầm hập quanh năm mà lạnh cóng cuối ngày
Cái tươi trẻ của cánh đồng làng ríu ran hương lúa chín
Tóc thôn nữ dài nhấp nhứ bóng trăng
Tóc thôn nữ dài mê mải xanh rải bình yên lên sóng lúa
Lên lớp bùn còn lón tón vết chân cua

Vì sao con không có những dòng thơ nằm ngay ngắn trên cùng mặt phẳng
Những dòng thơ tươi tắn như mặt hồ phăng phắc đợi mùa thu
Những ngày thiếu sóng
Nước lóc bóc lọc mái chèo mà sông chẳng sủi tăm
Những trầm tích giữa bộn bề năm tháng
Khuất mình nhưng chưa khuất bóng
Khuất mình nhưng không khuất lặng
Như mây trắng trên trời
Như ngọn sóng dưới sông
Như mưa chưa ngừng rơi
Và gió
Hững hờ hò hẹn với xa khơi

The post Địa linh (Trích đoạn trường ca Trầm tích) appeared first on Thica.net.

Hàng xóm nhặt tôi vào đặt lên chiếc chõng tre
Chiếc chõng tre đen bóng mồ hôi vẫn nép ở đầu hồi
Bà nội thường đem ra ngồi trông cháu
Buổi mẹ còn lóp ngóp ngoài sông
Đêm đêm
Dưới gốc nhãn già nua theo lời bà kể
Bông lúa hiện ra
Ngày xưa lúa tự bò về nhà
Hạt to như bắp chuối
Khi chưa bị người ta xua đuổi
Nắng vàng mơ từ mờ sớm đến chiều hôm

Câu ví dặm gầy nhom thì thào như người mới ốm
Từ trong cái đãy nâu sồng thắt ngang sau lưng bà tối tối lại bò ra
Lẫn vào bóng trăng
Nhấp nhỏm đứng sau nhà
Để suốt đêm tôi mơ màng thức ngủ
Mắt tròn đen
Lăn khắp vòm trời

Bà già thế
Sao tiếng cười vẫn trong như lọc
Xoà vào tuổi thơ tôi
Những quả táo còn ương
Lăn lóc tận đáy vườn
Người lớn đi qua thường không thấy được

Núi sông cài răng lược
Ngược xuôi trải thành đất nước
Đất nước
Tượng hình xương cá
Đêm úp
Ngày đơm
Nhảy vật lên bờ
Thân gầy đét
Cong mình chống nắng
Lưng rộp phồng
Thâm cả trời đông
Ròng rã tháng năm
Nhọc nhằn vây bủa
Cái chảo rang của đất đựng trời
Đông chưa tàn
Hạ đã rạn ban mai
Choãi mình trước biển
Chắt màu xanh
Dâng tặng mùa màng
Thăm thẳm tháng năm
Ẩn vào trầm tích
Ẩn vào mai sau
Ẩn vào những đêm dài ngày ngắn
Những bản làng bạc nắng phai sương

Ôi! Quê hương
Cái đòn gánh trĩu hai đầu đất nước
Gió bão thù chi với mảnh đất này
Nối đuôi nhau xếp hàng ngang đen sì ngoài biển
Mưa giờ ngọ chưa qua gió giờ mùi đã đến
Cay đắng lắng vào trái ớt lúc còn xanh
Đất vắt kiệt mình nước mọng múi chanh
Ngẩng mặt đụng trời xanh nhức mắt
Dằng dặc dải làng quê thưa thắt
Những vạt lúa đỏ đuôi luội mình đổ rạp
Chỏng chơ nồi cơm ngày đói khát
Tảng cháy cạy đi rồi
Còn hằn vết móng tay
Cày lên
Sưng cả đáy nồi

The post Nguồn cội (Trích đoạn trường ca Trầm tích) appeared first on Thica.net.

Hóa vô tận bao điều mơ tưởng ấy
Bao câu hát ông cha mình gởi lại
Sao em thương câu lý ngựa ô này
Sao anh nghe đến lần nào cũng vậy
Sao chỉ thấy riêng mình em đứng đấy
Chỉ riêng mình em hát với anh đây.

Làng anh ở ven sông
Sắp vào tháng tư
Mắt tình tứ rủ nhau về hội Gióng
Mùi hương xông nụ cười lên nhẹ bỗng
Ai chẳng ngỡ mình đang đi trong mây
Ai chẳng tin mình đang rong ngựa sắt
Cả một vùng sông ai chẳng hát
Sao không nghe câu lý ngựa ô này.

Thế mà bên em móng ngựa gõ mê say
Qua phá rộng duềnh doàng lên dợn sóng
Qua truông rậm
Đến bây giờ anh buộc võng
Gặp mối dây buộc ngựa gốc lim già
Suốt miền Trung sông suối dày tơ nhện
Suốt miền Trung núi choài ra biển
Nên gập ghềnh câu lý ngựa ô qua.

Anh đa tình nên cứ muốn lần theo
Xấu hổ gì đâu mà anh giấu giếm
Đêm đánh giặc mịt mù cao điểm
Vạch lá rừng nhìn xuống quê em
Mặt đất ra sao mà thúc vào điệu lý
Khuôn mặt ra sao mà suốt thời chống Mỹ
Lý ngựa ô hát đến mê người
Mỗi bước mỏi bồn chồn về đó em ơi.

Hay vì làng anh ở ven sông
Những năm gần đây tháng tư vào hội Gióng
Đã hát quen lý ngựa ô rồi
Khen câu miền Trung qua truông dài phá rộng
Móng gõ mặt thời gian gõ trống
Khen câu miền Nam như giục như mời
Ngựa tung bờm bay qua biển lúa
Ngựa ghìm cương nơi sông xoè chín cửa
Tiếng hí chào xa khơi…
Hay em biết quê anh ngoài đó
Câu hát bắc cầu qua một thời quan họ
Câu hát xui nhau nên vợ nên chồng
Lý ngựa ô này hát theo đường đánh giặc
Có điều gì như thể ẩn vào trong?

Em muốn về hội Gióng với anh không
Để anh khoe với họ hàng câu lý ấy
Em muốn làm dâu thì em ở lại
Lý ngựa ô xin cưới sắp về rồi
Đồng đội của anh đã chọn mùa thắng giặc
Cũng sắp về chia vui.

2/1976

The post Lý ngựa ô ở hai vùng đất appeared first on Thica.net.

The post Tiếng Nghệ appeared first on Thica.net.

Hỡi miền Trung những cồn mây tích bão
Đất nằm nghe đá núi rúc tù và
Câu ví dặm hóa xương rồng níu áo
Nước đêm nào đau khản tiếng Sông La

Nhớ miền Trung tìm Nguyễn Du tôi khát
Sóng Nam Đài trằn trọc cát Thanh Hiên
Ngàn Hống thở hồng trần bay lục bát
Thúy Kiều ơi bầm nát gió Tiên Điền

Hồn Tố Như còn u u Ngàn Hống
Trăng tìm về Hà Tĩnh uống cuồng phong
Núi vẫn gõ lên trời trăm dùi trống
Đất âm âm mời cát ngủ yên lòng…

The post Gió Ngàn Hống appeared first on Thica.net.

Miền Trung
Tấm lưng trần đen sạm
Những đốt sống Trường Sơn lởm chởm giăng màn
Thoáng bóng giặc núi bửa báng súng
Những đứa con văng mình như mảnh đạn
Thương mẹ một mình trời sinh đá mồ côi

Miền Trung
Bao đời núi bể kề đôi
Ôi! Biển Đông – giọt nước mắt của muôn ngàn thế hệ
Nóng hổi như vừa lăn xuống
Theo những tượng đá cụt đầu của Trường Sơn uy nghiêm

Miền Trung
Câu ví dặm nằm nghiêng
Trên nắng và dưới cát
Đến câu hát cũng hai lần sàng lại
Sao lọt tai rồi vẫn day dứt quanh năm

Miền Trung
Bao giờ em về thăm
Mảnh đất nghèo mùng tơi không kịp rớt
Lúa con gái mà gầy còm úa đỏ
Chỉ gió bão là tốt tươi như cỏ
Không ai gieo mà trắng mặt người

Miền Trung
Eo đất này thắt đáy lưng ong
Cho tình người đọng mật
Em gắng về
Đừng để mẹ già mong.

The post Miền Trung (Trích đoạn trường ca Trầm tích) appeared first on Thica.net.