Thica.netNhững bài thơ hay nhất của nhà thơ Nguyễn Khuyến - Thica.net https://www.thica.net/tac-gia/nguyen-khuyen/ Mạng thi ca Việt Nam Fri, 13 Mar 2026 06:12:14 +0000 en-US hourly 1 https://wordpress.org/?v=6.6.5 3122721 Cảnh già https://www.thica.net/2014/06/23/canh-gia/ https://www.thica.net/2014/06/23/canh-gia/#respond Mon, 23 Jun 2014 08:59:32 +0000 http://www.thica.net/?p=12500 Nhớ từ năm trước hãy thơ ngây
Phút chốc mà già đã đến ngay
Mái tóc chòm đen, chòm lốm đốm
Hàm răng chiếc rụng, chiếc lung lay
Nhập nhèm bốn mắt tranh mờ tỏ
Khấp khểnh ba chân dở tỉnh say
Ông ngẫm mình ông thêm ngán nỗi:
Đi đâu, giở những cối cùng chày!

The post Cảnh già appeared first on Thica.net.

]]> Nhớ từ năm trước hãy thơ ngây
Phút chốc mà già đã đến ngay
Mái tóc chòm đen, chòm lốm đốm
Hàm răng chiếc rụng, chiếc lung lay
Nhập nhèm bốn mắt tranh mờ tỏ
Khấp khểnh ba chân dở tỉnh say
Ông ngẫm mình ông thêm ngán nỗi:
Đi đâu, giở những cối cùng chày!

The post Cảnh già appeared first on Thica.net.

]]> https://www.thica.net/2014/06/23/canh-gia/feed/ 0 12500 Hỏi thăm quan tuần mất cướp https://www.thica.net/2014/06/11/hoi-tham-quan-tuan-mat-cuop/ https://www.thica.net/2014/06/11/hoi-tham-quan-tuan-mat-cuop/#respond Wed, 11 Jun 2014 02:51:37 +0000 http://www.thica.net/?p=12454 Tôi nghe kẻ cướp nó lèn ông,
Nó lại lôi ông đến giữa đồng.
Lấy của đánh người quân tệ nhỉ!
Xương già da cóc có đau không?

[...]

The post Hỏi thăm quan tuần mất cướp appeared first on Thica.net.

]]> Tôi nghe kẻ cướp nó lèn ông,
Nó lại lôi ông đến giữa đồng.
Lấy của đánh người quân tệ nhỉ!
Xương già da cóc có đau không?
Bây giờ trót đã sầy da trán,
Ngày trước đi đâu mất mảy lông.
Thôi cũng đừng nên ki cóp nữa,
Kẻo mang tiếng dại với phường ngông. 1

  1. Bài này nhà thơ gửi cho ông Tuần phủ Đích, là bạn học, người làng Thiên Khoán thuộc huyện Bình Lục, Hà Nam. Ông Đích vốn có tiếng keo kiết bủn xỉn đối với bạn bè, do đó thường bị nhà thơ giễu cợt đả kích luôn. Về sau ông Đích dược bổ làm ngự sử ở Kinh, lại hiềm khích riêng với nhà thơ. Lúc ông Đích hưu quan về nhà, chỉ lo chí thú làm giàu, rồi bị mất cướp. Nhân đó nhà thơ gửi bài này hỏi thăm. Ông Đích cũng có bài họa lại:

    Ông thăm, tôi cũng giã ơn ông
    Nó có lôi tôi đến giữa đồng
    Cũng tưởng thu vun phòng lúc thiếu
    Nào ngờ ki cóp lại như không
    Gớm cho những kẻ đen tai mắt
    Chẳng nể ông già tóc bạc lông
    Ông hỏi thăm tôi, tôi biết vậy
    Thương ông tuổi tác, cháu thời ngông.

The post Hỏi thăm quan tuần mất cướp appeared first on Thica.net.

]]> https://www.thica.net/2014/06/11/hoi-tham-quan-tuan-mat-cuop/feed/ 0 12454 Khóc Dương Khuê https://www.thica.net/2014/06/11/khoc-duong-khue/ https://www.thica.net/2014/06/11/khoc-duong-khue/#respond Wed, 11 Jun 2014 02:40:27 +0000 http://www.thica.net/?p=12450 [...]

Cũng có lúc chơi nơi dặm khách,
Tiếng suối nghe róc rách lưng đèo
Có khi tầng gác cheo leo
Thú vui con hát lựa chiều cầm xoang.

Cũng có lúc rượu ngon cùng nhắp
Chén quỳnh tương ăm ắp bầu xuân
Có khi bàn soạn câu văn
Biết bao đông bích, điển phần trước sau.

Buổi dương cửu cùng nhau hoạn nạn
Phận đấu thăng chẳng dám tham trời
Bác già, tôi cũng già rồi
Biết thôi, thôi thế thì thôi mới là!

[...]

The post Khóc Dương Khuê appeared first on Thica.net.

]]> Bác Dương thôi đã thôi rồi,
Nước mây man mác ngậm ngùi lòng ta

Nhớ từ thuở đăng khoa 1 ngày trước
Vẫn sớm hôm tôi bác cùng nhau
Kính yêu từ trước đến sau
Trong khi gặp gỡ khác đâu duyên trời?

Cũng có lúc chơi nơi dặm khách
Tiếng suối nghe róc rách lưng đèo
Có khi tầng gác cheo leo
Thú vui con hát lựa chiều cầm xoang.

Cũng có lúc rượu ngon cùng nhắp
Chén quỳnh tương 2 ăm ắp bầu xuân
Có khi bàn soạn câu văn
Biết bao đông bích, điển phần 3 trước sau.

Buổi dương cửu 4 cùng nhau hoạn nạn
Phận đấu thăng 5 chẳng dám tham trời
Bác già, tôi cũng già rồi
Biết thôi, thôi thế thì thôi mới là!

Muốn đi lại tuổi già thêm nhác
Trước ba năm gặp bác một lần
Cầm tay hỏi hết xa gần
Mừng rằng bác vẫn tinh thần chưa can

Kể tuổi tôi còn hơn tuổi bác
Tôi lại đau trước bác mấy ngày
Làm sao bác vội về ngay
Chợt nghe, tôi bỗng chân tay rụng rời.

Ai chẳng biết chán đời là phải
Vội vàng sao đã mải lên tiên
Rượu ngon không có bạn hiền
Không mua không phải không tiền không mua.

Câu thơ nghĩ đắn đo không viết
Viết đưa ai, ai biết mà đưa
Giường kia treo những hững hờ 6
Đàn kia gẩy cũng ngẩn ngơ tiếng đàn. 7

Bác chẳng ở dẫu van chẳng ở
Tôi tuy thương, lấy nhớ làm thương
Tuổi già hạt lệ như sương
Hơi đâu ép lấy hai hàng chứa chan!

  1. Thi đỗ
  2. Quỳnh: tên ngọc quý, tương: hồ, nước cơm để làm rượu. Quỳnh tương chỉ một loại rượu quý.
  3. Đông bích: vách phương đông, chữ lấy câu thơ của Trương Thuyết: “Đông bích đồ thư phủ” (kho tranh và sách ở vách phương đông). Điển phần: chỉ chung sách vở cũ; điển (nghĩa đen là phép tắc) tức là ngũ điển, năm sách điển của các vua Thiếu Hiệu, Chuyên Húc, Cao Tân, Đường Nghiêu và Ngu Thuấn bên Trung Quốc ngày xưa; phần (nghĩa đen là lớn) tức là tam phần, ba sách phần của các vua Phục Hy, Thần Nông, và Hoàng Đế của thời cổ Trung Quốc.
  4. Lúc có tai ương
  5. Cái đấu, cái thăng là hai dụng cụ dùng để đo lường ngày xưa, một thăng bằng một phần mười đấu. Lương bổng của quan xưa một phần được trả bằng gạo, đong bằng đấu và thăng là rất ít. Câu này ý chỉ lương bổng ít ỏi.
  6. Trần Phồn đời Hậu Hán có một cái giường để dành tiếp người bạn quý là Từ Trĩ, hễ bạn đi lại treo lên.
  7. Bá Nha đời Tấn làm quan Thượng đại phu, có tài chơi đàn, có người bạn tri âm là Chung Tử Kỳ. Khi Tử Kỳ mất thì Bá Nha đập gãy đàn đi vì cho rằng không còn ai hiểu tiếng đàn của mình nữa.

The post Khóc Dương Khuê appeared first on Thica.net.

]]> https://www.thica.net/2014/06/11/khoc-duong-khue/feed/ 0 12450 Thu vịnh https://www.thica.net/2013/02/15/thu-vinh/ https://www.thica.net/2013/02/15/thu-vinh/#respond Fri, 15 Feb 2013 12:14:02 +0000 http://www.thica.net/?p=9158 Trời thu xanh ngắt mấy tầng cao
Cần trúc lơ phơ gió hắt hiu
Nước biếc trông như tầng khói phủ
Song thưa để mặc bóng trăng vào
Mấy chùm trước giậu hoa năm ngoái
Một tiếng trên không ngỗng nước nào?
Nhân hứng cũng vừa toan cất bút
Nghĩ ra lại thẹn với ông Đào.

The post Thu vịnh appeared first on Thica.net.

]]> Trời thu xanh ngắt mấy tầng cao
Cần trúc lơ phơ gió hắt hiu
Nước biếc trông như tầng khói phủ
Song thưa để mặc bóng trăng vào
Mấy chùm trước giậu hoa năm ngoái
Một tiếng trên không ngỗng nước nào?
Nhân hứng cũng vừa toan cất bút
Nghĩ ra lại thẹn với ông Đào 1

  1. Ông Đào tức Đào Tiềm, một nhà thơ nổi tiếng của Trung Quốc.

The post Thu vịnh appeared first on Thica.net.

]]> https://www.thica.net/2013/02/15/thu-vinh/feed/ 0 9158 Thu ẩm https://www.thica.net/2013/02/15/thu-am/ https://www.thica.net/2013/02/15/thu-am/#respond Fri, 15 Feb 2013 12:11:58 +0000 http://www.thica.net/?p=9155 Năm gian nhà cỏ thấp le te
Ngõ tối đêm sâu đóm lập lòe
Lưng giậu phất phơ màu khói nhạt
Làn ao lóng lánh bóng trăng loe
Da trời ai nhuộm mà xanh ngắt?
Mắt lão không vầy cũng đỏ hoe
Rượu tiếng rằng hay, hay chả mấy
Độ năm ba chén đã say nhè.

The post Thu ẩm appeared first on Thica.net.

]]> Năm gian nhà cỏ thấp le te
Ngõ tối đêm sâu đóm lập lòe
Lưng giậu phất phơ màu khói nhạt
Làn ao lóng lánh bóng trăng loe
Da trời ai nhuộm mà xanh ngắt?
Mắt lão không vầy cũng đỏ hoe
Rượu tiếng rằng hay, hay chả mấy
Độ năm ba chén đã say nhè.

The post Thu ẩm appeared first on Thica.net.

]]> https://www.thica.net/2013/02/15/thu-am/feed/ 0 9155 Thu điếu https://www.thica.net/2013/02/15/thu-dieu/ https://www.thica.net/2013/02/15/thu-dieu/#respond Fri, 15 Feb 2013 12:10:48 +0000 http://www.thica.net/?p=9153 Ao thu lạnh lẽo nước trong veo
Một chiếc thuyền câu bé tẻo teo
Sóng biếc theo làn hơi gợn tí
Lá vàng trước gió khẽ đưa vèo
Tầng mây lơ lửng trời xanh ngắt
Ngõ trúc quanh co khách vắng teo
Tựa gối ôm cần lâu chẳng được
Cá đâu đớp động dưới chân bèo.

The post Thu điếu appeared first on Thica.net.

]]> Ao thu lạnh lẽo nước trong veo
Một chiếc thuyền câu bé tẻo teo
Sóng biếc theo làn hơi gợn tí
Lá vàng trước gió khẽ đưa vèo
Tầng mây lơ lửng trời xanh ngắt
Ngõ trúc quanh co khách vắng teo
Tựa gối ôm cần lâu chẳng được
Cá đâu đớp động dưới chân bèo.

The post Thu điếu appeared first on Thica.net.

]]> https://www.thica.net/2013/02/15/thu-dieu/feed/ 0 9153 Chỗ lội làng Ngang https://www.thica.net/2013/02/03/cho-loi-lang-ngang/ https://www.thica.net/2013/02/03/cho-loi-lang-ngang/#respond Sun, 03 Feb 2013 16:27:12 +0000 http://www.thica.net/?p=9063 Đầu làng Ngang có một chỗ lội
Có miếu ông Cuội cao vòi vọi
Đàn bà qua đấy vén quần lên
Chỗ thì đến háng, chỗ đến gối
Ông Cuội ngồi trên tủm tỉm cười
Cái gì trông trắng như con cúi?

[...]

The post Chỗ lội làng Ngang appeared first on Thica.net.

]]> Đầu làng Ngang có một chỗ lội
Có miếu ông Cuội cao vòi vọi
Đàn bà qua đấy vén quần lên
Chỗ thì đến háng, chỗ đến gối
Ông Cuội ngồi trên tủm tỉm cười
Cái gì trông trắng như con cúi?
Đàn bà khép nép đứng dậy thưa
– Con trót hớ hênh xin xá tội
– Không không mi chẳng tội tình gì
Chỉ tội làm ông cứng con buội
Về bảo đàn bà khắp làng mày
Ra đây ông cho giống ông Cuội
Từ đấy làng Ngang đẻ ra người
Đẻ ra rặt những thằng nói dối

The post Chỗ lội làng Ngang appeared first on Thica.net.

]]> https://www.thica.net/2013/02/03/cho-loi-lang-ngang/feed/ 0 9063