Chiều nay lửa bếp nói với ta điều gì
Que cời trong tay em khơi lò trấu
Có anh sà vào cho tàn tro đậu
Lấm tấm mái đầu trắng sợi tóc xanh.

Đã gần thế mà em chẳng nhìn anh
Giữa hai đứa mình trung gian là lửa
Cơm vào độ sôi nước reo tở mở
Cùng reo với lửa là hai trái tim

Lửa nói đủ rồi nên ta lặng im
Em buông que cời nắm tay anh thật chặt
Lửa đi từ đâu mà hôm nay có mặt
Rất hồng hào như lửa sơ khai

Lửa bếp hôm nay và lửa điện ngày mai
Rồi con cái mình sẽ quên đi nồi cơm nấu trấu
Chúng ta phải nhắc với lòng nhân hậu
Hạt lúa biết đốt vỏ mình cho ruột gạo thành cơm.

The post Lửa bếp appeared first on Thica.net.

Khói
Đám cháy của cỏ còn vương trên áo cha
Ống tên vót dở treo lửng lơ sau chái nhà
Bóng chiều tà lăn qua vai mẹ
Gọi gà, gọi bước xa nên gần, gọi xưa sau quen thân
Về ăn cơm cá

Sương
Nong cau của bà mới phơi cong cong dáng chiếc thuyền
Mỗi miếng một lời hẹn, một kỉ niệm, một nên, một lỡ, một còn, một mất
Ca bên nôi
Một ngủ ngoan
Một xa xôi dấu chân chim đáy khát!

Âm ẩm tro trên đất
Vết sẹo xưa vẫn mặn
Cỏ tranh gai gai da
Mới đấy
Chao xa!

Ôi!
Đám cỏ
Vẫn găm
Bời bời
Khói
Sương
Mải mê trôi
Cỏ gai không bao giờ có tuổi!

Khi anh như ngọn gió ngả vào
Mùa
Em
Bén lửa…

The post Trên ngực em appeared first on Thica.net.

Đó là một trong hai hòn đá cổ sơ
Chỉ có em và tôi cất giữ
Rời nhau ra. Lặng lẽ. Dư thừa
Hợp đôi lại, chúng làm ra lửa

Không hề từ que diêm, từ hộp quẹt
Chính từ lửa chung của đôi ta
Những quả bóng lân tinh đêm ấu thời
Đã đưa tôi về em

Không hề từ cột điện, từ dây nhợ
Chính từ lửa chung của đôi ta
Ngọn đèn nơi ngã ba năm nào
Khuôn mặt đêm tháng giêng giàn giụa

Không hề từ mặt trời, từ gió nồm
Chính từ lửa chung của đôi ta
Những cành phượng chụm đầu bốc cháy
Lợp đỏ một mùa hè ngây dại

Chính từ lửa chung của đôi ta
Đám cháy hoa phượng
Đám cháy những nụ hôn lặng lẽ
Những năm tháng mù lòa
Những bài thơ khù khờ, cóp nhặt
Đã cuộn khói ngạo nghễ

Không phải quê quán, mẹ cha, con cái
Cũng chẳng phải đất đai, của cải
Chính cuộn khói dại dột bốc lên
Từ lửa chung của đôi ta
Đã làm tôi kéo em vấp ngã

Chúng ta đã chia lìa
Chúng ta bị tước bỏ, bị bôi xóa
Lần cuối, khi quay đi trong xiềng xích
Em nhớ mà. Chúng ta cùng thấy nhau
Hòn đá cổ sơ sần sùi
Trong mắt nhìn mỗi đứa

Cánh cửa bứt khỏi cổng, nhà bứt khỏi người
Trang giấy bứt khỏi mặt bàn
Chữ nghĩa bứt khỏi sách
Chúng ta bị bứt ra khỏi nhau
Ngày tháng năm bị bứt khỏi sự sống
Em vào nhà tù này, ra nhà tù kia
Bị đạp đổ. Đứng dậy
Bị phủ dụ. Quay đi
Bị đe dọa, mặc cả. Nhổ bọt

Em đã nhe răng, đã giương vuốt
Nghĩa lý gì
Mọi loại móng vuốt dữ dằn của tuyệt vọng
đều vô hiệu
Em đã bị xua đuổi khỏi thành phố
Và biến mất
Như bao nhiêu người đã lặng lẽ biến mất

Tôi không biết giờ này em ra sao
Có lượm lại đủ lũ con cái tan tác không
Tôi không biết giờ này chúng thế nào
Em có gì để ăn, cho chúng ăn
Em có cách gì để thở, cho chúng thở
Em còn chỗ nào để nương náu, tạm bợ
Những con số dầu hắc hằn học
Hằn trên lưng trên ngực rách rưới
Những con số chì than dửng dưng
Trong sổ cái, sổ con bụi bậm
Những con số lặng lẽ lầm lì
Trong những T. những K. những Z. *
Những con số vô danh, vô nghĩa
Những chữ cái vô tư, vô tội
Nhan nhản khắp nơi
Em sẽ tắt đi vĩnh viễn trong đó chăng
Như tôi. Như bao nhiêu người khác
Khi đĩa đèn ta cạn

Tôi đã kéo em vấp ngã
Chúng ta thật dễ vấp ngã nữa
Đã có lúc tôi thấy em đang chìm
Tôi mong em được chìm nhẹ nhàng
Như bao nhiêu người đã chìm xuống

Chúng ta bặt tin nhau. Ba trăm ngày
Có lúc tôi thấy em trôi dạt
Tôi mong em được cứu, được vớt
Được quên hết và thức dậy thảnh thơi
Lỗi tại tôi. Tôi thật mong ước vậy
Chính tôi đã kéo em vấp ngã
Em chỉ lỡ nhận quá nhiều nụ hôn
Và xây xẩm
Em làm gì đâu nào

Em sẽ ăn cơm mới, mặc áo mới
Đi đứng nhẹ nhàng trên những lối đi mới
Trò truyện thung dung bằng một tiếng nói mới
Em xứng đáng được vậy
Em làm gì đâu nào
Như bao nhiêu người khác
Dưới một bầu trời khác
Trên một mặt đất khác
Trong một cuộc đời khác

Tha lỗi cho tôi. Tôi lỡ yếu mềm
Đã tưởng tượng vớ vẩn và mơ ước tồi tệ
Chúng ta không dễ dàng được thế

Bầu trời của ta. Mặt đất của ta. Đời ta
Nụ cười chân thật mà chúng ta phụng sự
Thứ tiếng nói tuyệt vời cho thi ca
Sự diễm lệ của khổ đau mơ ước
Mà chúng ta tự hào
Tình bạn, tình yêu mà chúng ta gìn giữ
Chưa hết. Nụ hôn và hoa phượng
Lửa và khói. Hạnh phúc và lỗi lầm
Chúng ta đã bứt ra khỏi nhau
Em mất tích. Em kiệt sức. Em một mình
Thật quá nặng cho em
Làm sao em thở

Mà đã hết đâu. Vẫn còn. Còn nữa
Vẫn còn nó. Nó sần sùi trong cổ
Không bay hơi. Không bốc khói
Không khò khè
Nó lầm lì buộc ta phải nhớ
Có thể không được sống,
không được chết bên nhau
Tên ta, đời ta. Đừng hòng rời nó

“Tại sao tôi chọn em. Nào tôi có chọn” ¹
Chính nó chọn ta để buộc vào nhau

Chính nó. Hòn đá cổ sơ tai quái trong ta
Ngọn lửa chung của ta
Chính nó chọn cho ta bạn hữu
Chính nó chọn cho ta kẻ thù
Cách nói. Cách cười. Cách nhìn. Cách nuốt
Nó đang chọn giùm ta
Cả cách còn, cách mất

Ta có thể không biết nhau giờ này ra sao
Không biết chính mình giờ tới, ngày tới ra sao
Nhưng nó. Nó biết nó ở đâu trong ta
Nó biết nó phải sần sùi lúc nào
Như đã sần sùi trong mắt khi quay đi
Nó biết nó phải sần sùi kiểu cách nào
Như đã sần sùi theo ta đi tù đầy
Nó biết nó phải sần sùi mức độ nào
Như nó đang sần sùi trong cổ

Làm thế nào cạn được
Trong nụ hôn nông nàn
Gắn bó hạnh phúc và khổ đau
Dưới chân những thánh đường tương lai chưa hiện hình
Các đôi lứa sẽ còn hẹn hò nhau
Như chúng ta từng hẹn hò
Suốt mùa hè ngây dại ở Thiên Mụ

Làm thế nào cạn được
Chúng đâu chịu ngừng thì thầm dụ dỗ
Trái chanh, trái cóc,
Quả khế, quả me
Giữa kẽ răng cô vợ trẻ mang bầu
Lần đầu thèm của chua
Như em ngày nào

Làm thế nào cạn được
Trong cái miệng háu đói
Anh chồng đi làm về
Ngó vợ cạnh nồi cơm bốc khói
Như chúng ta vẫn tin sẽ cùng nhau thấy lại

Làm thế nào cạn. Chẳng bao giờ cạn nổi
Nước miếng. Tình yêu. Sự sống
Dòng sữa nuôi đích thực các câu hò đối đáp ví von
Nhiên liệu bất tận cho tiếng cười tiếng nói
Nguồn khởi đầu của dòng suối sinh nở
Sẽ còn sinh nở mãi

Yên tâm nhé em. Em lo lắng gì nữa
Quả thật đằng sau khúc tụng ca bi tráng của J. S. Bach
Có nỗi khiếp sợ dịch đậu mùa la hét
Nhưng, cái mặt rỗ chằng chịt của tôi em từng ôm
Nó chẳng nhắc em sao: Việc chủng ngừa đậu mùa đã công hiệu

Sẵn sàng nhé, hòn đá cổ sơ
Đây rồi, ngọn lửa chung của ta
Được lắm. Chẳng cần phải nhờ thêm bóng tối
Tôi đang tưởng tượng em dễ dàng
Chân tay mặt mũi em. Thân thuộc biết bao
Hình thể con người. Tuyệt diệu thật

Hèn chi ta yêu nhau đến thế
Hèn chi ta yêu bạn bè ta đến thế

Chúng ta không chọn nhau
Chính ngọn lửa của chúng ta chọn giùm
Chúng ta cũng không chọn quê hương
Không chọn cha mẹ, anh chị em
Chúng ta đâu có chọn bằng hữu

Chúng ta yêu nhau. Yêu bè bạn.
Yêu quê hương
Giản dị. Bình thường
Tôi quên nói với em điều này:
Tôi yêu em đến mức có thể yêu luôn
Những người đang gọi chúng ta là kẻ thù

Tội nghiệp. Em hãy hình dung họ
Anh cùm. Anh kẻng. Anh bẹc giê
Anh bom. Anh mìn. Anh tên lửa
Anh loa rỉ hí hửng tung hô
Anh súng ống hầm hè bắt bớ
Anh kẻng tù hả hê nạt nộ
Anh danh tướng đánh trống thổi kèn
Anh lãnh tụ tiền hô hậu ủng
Tội nghiệp. Tội nghiệp họ

Dễ hiểu thôi. Em nhớ mà
Để nhuộm đỏ những nụ hôn đầu đời
Chúng ta đã hì hục làm đẹp
Nhét hoa phượng, nhét thơ thẩn vào lửa
Lửa và những nụ hôn, chúng cần gì làm đẹp
Trò vớ vẩn phù phiếm bị đốt bỏ
Bốc khói

Khói. Sự đỏm dáng liều lĩnh khờ khạo
Anh lính rơm khoe khoang được dịp canh giữ lửa
Tôi kéo em vấp ngã vì hắn

Như chúng ta
Để làm đẹp những dấu chân của mình
Nhân loại đã ném vô số thứ quái gở vào lửa
Lửa và dấu chân, chúng cần gì làm đẹp
Sự quái gở phí phạm bị đốt bỏ. Bốc khói

Những cuộn khói khổng lồ
Vần vũ khắp lịch sử

Trang giấy chúng ta bị vò nát, ném bỏ
Có thể không bao giờ còn được nhặt lên
Bài thơ này, bài thơ khác có thể không viết ra
Tình yêu, sự ấm áp tôi hưởng nơi em
Như hòn đá cổ sơ trong chúng ta
Có thể không bao giờ còn được nhắc tới

Vẫn chẳng hề hấn gì
Nụ hoa tình yêu và đạo đức vô hình
Nở mãi trong vườn ta
Ý nghĩ, sự ăn ở tốt lành
Dù không ai biết đến
Vẫn lặng lẽ toả hương trong không gian
Làm đẹp bầu trời và cuộc sống

Khỏi cần sần sùi nữa
Hòn đá cổ sơ đen đúa của ta
Tôi biết chúng ta sẽ ra sao
Bạn bè chúng ta. Kẻ thù chúng ta
Quê hương đẫm lệ và thế giới ngộp khói
Tôi biết chúng ta sẽ gặp nhau thế nào

Trong mắt. Trong cổ. Trong ngực em
Trong mắt. Trong cổ. Trong ngực tôi
Ngọn lửa ta hớn hở, tung tăng
Hòn đá ta to nhỏ, rì rầm
“Chẳng hề hấn gì. Chẳng hề hấn gì”

Và tôi mỉm cười

Thư thái hình ảnh em bước tới

Đó là một buổi sáng tháng giêng rực rỡ
Không thứ cờ quạt nào vấy nhơ nổi bầu trời
Không thứ chủ nghĩa nào bôi bẩn được trí nhớ
Đồi núi và em mặc chung áo nắng vàng
Suối nước và em đi chung từng bước chân
Giản dị thôi. Như ngày nào. Em tới
Tới và nói chung với cây cối một lời

“À. Anh ấy nằm đây
Phải vậy chớ
Anh ấy vẫn giữ nó
Hòn đá làm ra lửa.” ²

1. Thơ Thanh Tâm Tuyền
2. Bài thơ này Trần Dạ Từ viết tặng người bạn đời là nhà thơ Nhã Ca khi tác giả đang bị giam trong trại tù Gia Trung-Hàm Tân (1979-1988). Bài thơ được viết ra giấy lần đầu tiên tại Thụy Điển năm 1989.

The post Hòn đá làm ra lửa (Trích) appeared first on Thica.net.

Hãy uống cạn em đi, người chồng của em ơi
Như mặt trời uống cạn làn sương sớm
Hãy rút hết em vào anh đi
Em đang tan ra đây
Như làn sương mong manh
Hãy hôn em hết mình
Em thú tội
Và máu em đang ấm nồng trở lại
Xin anh hãy như em trút bỏ lớp da người

Và sợi dây ngoan đạo
Trói buộc tay chân tôi
Bỗng đứt tung trước dung nhan tủi hổ

Anh thế đó
Anh đã bỏ em đi
Đã đẩy em vào ô nhục ê chề
Tình yêu như kính cửa
Trước giá băng nứt ra và tan vỡ

Sợ cái chết
Một mình anh bỏ đi

Để trên thân thể em
Làn da thành héo úa
Nhưng có cái chết nào khủng khiếp hơn nỗi khổ
Khi máu trong người anh
Đông lại tựa tuyết băng
Người chồng của em ơi

Đừng run rẩy thế anh
Hãy chôn thân anh vào em đi
Cho em được cầm tay anh
Như người mù cảm nhận ra ánh sáng

Từ nơi nàng phả ra sức nóng
Và giá lạnh ghê người
Ngọn lửa của sinh sôi
Và giá lạnh của ngày tàn thế giới
Thân thể trỗi dậy trong hoàng hôn
Như băng tan khi thấy mùa xuân tới
Và tay tôi bối rối
Chạy mãi quanh ngực nàng…

Trong cuồng nhiệt hân hoan
Tôi ngần ngại trước điều đang chờ đợi
Trên cánh tay tôi
Nàng rướn người, mềm mại
Lưng cong lên như một dải cầu vồng
Tôi bỗng sững sờ trước sự thật hãi hùng
Nơi tim nàng, trên làn da mịn như tơ lụa
Một vòng tròn bé nhỏ
Ứa đỏ như mặt trời

Một vết đạn
Và nàng đã chết trên tay tôi.

Quang Chiến dịch

The post Nàng là ngọn lửa appeared first on Thica.net.

Ánh ngày lung linh
Cánh tay em dài và ấm
Như đất của những miền phiêu lãng
Nóng bỏng và dịu dàng
Em là anh, như không còn giới hạn
Không còn thời gian, như khí trời yên lặng
Vừa trần thế, vừa vô biên
Như cốc nước với ngôi sao, bánh ăn và giấc mộng
Tấm gương soi mây trời, ánh sáng và hình bóng
Bí mật của nhành cây ra hoa bất tận
Bí mật của mùi hương hoang dã trong rừng

Xứ sở của tình em, bờ bến của yêu thương
Nơi ta ra đi, nơi ta trở lại
Luôn là tiếng hát giã từ, là trái thơm chưa hái
Luôn tái sinh và luôn phải kiếm tìm

Tóc em bay như một ngọn lửa đen…

The post Ngọn lửa đen appeared first on Thica.net.

Có một người đàn bà đang yêu
Vũ trụ quá nhỏ nhoi
Trái tim vỡ chia thành ngàn mảnh
Có một người đàn bà đang yêu
Yêu chóng mặt
Vũ điệu mối tình
Thành ngọn lửa mùa đông
Có một người đàn bà đang yêu
Ngây dại bên dòng sông
Nghe gió lạnh buổi chiều mà nhớ
Nghe sóng vỗ buổi chiều mà khóc
Nước mắt nào trong trắng tiễn ai xa?

The post Người đàn bà appeared first on Thica.net.

Biết có đêm nào trăng Thủy Tạ
Ngâm cùng ai nữa kịch Anh Nương
Dệt khôn thành mộng tơ tầm rối
Mây cách non Vu nhớ lạ thường

Mây cách non Vu nhớ lạ thường
Chiêm bao lẩn quất bướm mê đường
Tình si hận đã mành ngưng máu
Người ngọc hoa chưa bóng gợn tường

Mấy thuở còn thơm trang Dị Sử
Muôn đời vẫn đẹp gái Tây Sương
Cố Đô một buổi lầm chinh chiến
Vầng nguyệt chia hai vạn dặm trường

Vầng nguyệt chia hai vạn dặm trường
Đêm sầu lữ quán tóc pha sương
Xanh xanh cỏ ngút bao hàng lệ
Bằn bặt hoa chìm nửa phiến gương

Liễu biếc loi thoi bờ rủ oán
Sen vàng lững đững gót bay hương
Chờ nhau chẳng gặp nhau trong mộng
Vẳng tiếng gà lên chợt nhớ thương

Vẳng tiếng gà lên chợt nhớ thương
Dòng châu hoen gối đẫm canh trường
Theo màu ngọc tỏ ghê màu tuyết
Đè chữ “tư” nằm cạnh chữ “tương”

Cả một mùa say duyên nghệ thuật
Nửa năm trời lỡ hẹn yêu đương
Bèo đây hoa đấy dù trôi giạt
Hai ngả quỳ tâm vẫn hướng dương

Hai ngả quỳ tâm vẫn hướng dương
Kẻ đầu sông kẻ cuối sông Tương
Kìa mây kìa sóng lòng xa gửi
Này kịch này thơ nợ trót vương

Tiên dịch còn thơm lời ký chú
Thần giao chẳng lẽ thuyết hoang đường
Trang thơ đọc lại bài trao ý
Vần dậy men nồng nhạc chuyển hương

Vần dậy men nồng nhạc chuyển hương
Nét thon mềm mại gợi vóc băng sương
Hôn nhòe cặp má hoa bên cửa
Ghì hẫng đôi tay nguyệt trước giường

Tỉnh, bẽ bàng duyên, vò nát mộng
Nằm, điên cuồng nhớ, đập tan gương
Đêm nào, Khanh nhỉ! tình ta mới
Hà Nội đèn treo đỏ phố phường

Hà Nội đèn treo đỏ phố phường
Sóng hồ trăng giãi bập bềnh sương
Một trời thu ngủ men hoàng cúc
Đôi bạn tình say mộng viễn phương

Kìa ý đàn trao mười nẻo gió
Đây lòng hoa mở bốn mùa hương
Ôi thôi, khoảnh khắc dâu thành bể
Gươm báu rùa thiêng cũng đoạn trường

Gươm báu rùa thiêng cũng đoạn trường
Nhớ nơi kỳ ngộ hứng thê lương
Sao nằm quạnh quẽ mờ sông Hán
Sầu chất bao la hẹp điệu Đường

Lòng nghệ sĩ mơ tình tuyệt mỹ
Cây Hàm Dương cách khói Tiêu Tương
Chia ta đằng đẳng năm già nửa
Một trái tim mềm trĩu nhớ thương

Một trái tim mềm trĩu nhớ thương
Ngờ đâu tan tác cánh uyên ương
Kiếp phiêu bồng ấy đời thi bá
Nẻo định tình kia bụi chiến trường

Sông thẳm non cao hồn Thục Đế
Mây gầy mưa quạnh giấc Tương Vương
Ai đi chốn cũ giùm ta nhắn
Rằng kẻ vào Ngô nhớ Lạc Dương

Rằng kẻ vào Ngô nhớ Lạc Dương
Lòng băng chẳng thẹn với đài gương
Ngâm câu chiết liễu còn sa lệ
Ngược nẻo tiền thân ướm hỏi đường

Khói ngút ba canh hồn bướm lẩn
Tơ chia mười mối ruột tằm vương
Đèn hoa chợt thắm môi hàm tiếu
Khanh đã về trong lửa Túy hương

The post Nhớ cố nhân appeared first on Thica.net.

The post Áo đỏ appeared first on Thica.net.

Rồi mẹ tròn con vuông chị sinh con trong đất
Gần tháng trời chị ít được nhìn mặt con
Không thể thắp đèn cầy ở gần cháu được
Giữa cháu và ngọn lửa ai cần dưỡng khí hơn?

Chị dùng bàn tay hình dung gương mặt cháu
Em phải dẫn ngọn lửa chị nuôi trong hầm ra thật xa
Em vô ý làm tắt ngọn lửa duy nhất trong ngách hầm ta
Bom rải suốt ngày sao đi xin được lửa?

Mấy ngày liền cháu không được ăn hồ ăn bột
Rồi cháu đi… đột ngột trong hầm
Em thương cháu chưa được lên mặt đất
Chỉ tại mình làm tắt lửa của người thân…

The post Xin lỗi ngọn lửa appeared first on Thica.net.

Tám năm ròng cháu cùng bà nhóm lửa,
Tu hú kêu trên những cánh đồng xa.
Khi tu hú kêu bà còn nhớ không bà?
Bà hay kể chuyện những ngày ở Huế,
Tiếng tu hú sao mà tha thiết thế.

Mẹ cùng cha bận công tác không về,
Cháu ở cùng bà, bà bảo cháu nghe,
Bà dạy cháu làm, bà chăm cháu học,
Nhóm bếp lửa nghĩ thương bà khó nhọc.
Tu hú ơi chẳng đến ở cùng bà,
Kêu chi hoài trên những cánh đồng xa?

Năm giặc đốt làng cháy tàn cháy rụi,
Hàng xóm bốn bên trở về lầm lụi,
Đỡ đần bà dựng lại túp lều tranh.
Vẫn vững lòng, bà dặn cháu đinh ninh:
“Bố ở chiến khu bố còn việc bố,
Mày có viết thư chớ kể này kể nọ,
Cứ bảo nhà vẫn được bình yên”.

Rồi sớm rồi chiều lại bếp lửa bà nhen
Một bếp lửa lòng bà luôn ủ sẵn,
Một bếp lửa chứa niềm tin dai dẳng,
Lận đận đời bà biết mấy nắng mưa
Mấy chục năm rồi, đến tận bây giờ,
Bà vẫn giữ thói quen dậy sớm,
Nhóm bếp lửa ấp iu nồng đượm,
Nhóm niềm yêu thương khoai sắn ngọt bùi,
Nhóm nồi xôi gạo mới sẻ chung vui,
Nhóm dậy cả những tâm tình tuổi nhỏ.
Ôi kì lạ và thiêng liêng – bếp lửa!

Giờ cháu đã đi xa, có ngọn khói trăm tàu,
Có lửa trăm nhà, niềm vui trăm ngả,
Nhưng vẫn chẳng bao giờ quên nhắc nhở:
– Sớm mai này bà nhóm bếp lên chưa?

(1963)

The post Bếp lửa appeared first on Thica.net.