Những tấm ván trên cầu Hiền Lương ¹
Chúng có hay không câu chuyện của riêng mình
Chúng có phân biệt được sắc cờ
Giữa hai giới tuyến
Hay chúng chỉ là gỗ thôi
Làm phận lát cầu
Và gánh trên mình thương tích

Những tấm ván trên cầu Hiền Lương
Chúng không có tay
Để ký vào điều khoản chia đôi
Chúng không có chân
Để chạy về bên này, bên khác
Chúng không có mắt
Để phân biệt MIG với B52
Chúng chỉ là gỗ thôi
Làm phận lát cầu
Và nhận về phần mình tan nát

Những tấm ván trên cầu Hiền Lương
Chúng biết hay không biết số thứ tự của riêng mình
Giữa 450 tấm bên này
Và trong 444 tấm bên kia
Chúng có thù oán nhau không
Chúng có sơn vẽ trên mình những màu những sắc
Chúng có xẻ thân mình làm củi làm chông
Để sập, để cháy nhau trên dòng Bến Hải
Hay chúng chỉ là gỗ thôi
Làm phận lát cầu
Và cõng trên lưng mình lịch sử

Những tấm ván trên cầu Hiền Lương
Sau mấy mươi năm
Tấm còn
Tấm nát
Tấm bên này vẫn nằm phía bên này?
Tấm bên kia vẫn nằm phía bên kia?
Chúng có biết vui không
Khi chỉ thấy một sắc cờ
Chúng có biết vui không
Khi không còn giới tuyến
Hay chúng chỉ là gỗ thôi
Làm phận lát cầu
Vài trăm tấm phía bên này
Mấy trăm miếng phía bên kia…

Những tấm ván trên cầu Hiền Lương
Những tấm ván đã thành bụi thành tro thành rều thành rác…
Chúng có quên ánh mắt phía bên này
Chúng có nhớ chớp lửa phía bên kia
Chúng có nguôi ngoai vết cháy thẫm máu người
Hay chúng chỉ là gỗ thôi
Đã xong phận lát cầu
Hay chúng đâu chỉ là gỗ thôi
Vì còn thấm máu người
Vẫn day dứt khôn nguôi
Nhịp cầu đã gãy…

Những tấm ván trên cầu Hiền Lương
Những tấm ván xẻ từ dãy Trường Sơn
Trong một sáng rạng ngời
Bắc qua dòng Bến Hải ²
Những tấm ván
Vượt tầm đạn
Khuất tầm bay
Không đau đớn gót giày
Nối triệu bước chân còn buồn
Tới những nhịp rất vui ³
Có hẫng hụt
Có mong manh
Như vắt bụi tro qua vực thẳm? ⁴

30/4/2012

1. Tháng 5/1952 thực dân Pháp xây cầu Hiền Lương bắc qua sông Bến Hải gồm 7 nhịp, dài 178m, mặt lát bằng gỗ thông. Năm 1954, theo Hiệp định Genève. Sông Bến Hải ở vĩ tuyến 17 được chọn làm ranh giới chia Việt Nam thành hai vùng tập trung quân sự. Theo đó, “cầu Hiền Lương chia làm hai phần, mỗi bên dài 89m, sơn hai màu khác nhau. Bờ Bắc gồm 450 tấm ván mặt cầu, bờ Nam 444 tấm.” (Nguyễn Tuân). Chiếc cầu này tồn tại được 15 năm (từ 1952 đến 1967) thì bị bom Mỹ đánh sập.
2. Năm 2002 – 2003, tỉnh Quảng Trị đã xây phục chế cầu Hiền Lương bắc qua sông Bến Hải; cầu dài 182,97m gồm 7 nhịp, mặt lát gỗ lim.
3. “Một sự kiện liên quan đến chiến tranh khi nhắc lại, có hàng triệu người vui, mà cũng có hàng triệu người buồn. Đó là vết thương chung của dân tộc, cần được giữ lành thay vì lại tiếp tục làm cho nó thêm rỉ máu”. (Võ Văn Kiệt)
4. Các chú thích trong bài đều của tác giả.

The post Những tấm ván trên cầu Hiền Lương appeared first on Thica.net.

Phố ồn lắm nhưng anh dường nghe thấy
Rất khẽ thôi, những tiếng em cười
Phố bụi lắm nhưng anh dường nghe thấy
Mắt em nhìn xanh lắm những hàng cây

Em đang ở rất xa nơi hẹn cũ?
Khoảng xanh kia làm cả một chân trời
Anh đi mãi chẳng thể nào tới được
Chỗ mình ngồi, nơi hẹn những lá rơi.

The post Thanh xanh appeared first on Thica.net.

Mỗi ngày vàng vài lớp lá
Mỗi ngày thêm ít lộc non
Mỗi ngày xao vài tàn nắng
Mỗi ngày mục ruỗng đường vân

Mỗi ngày săn vài con mồi
Mỗi ngày loanh quanh lãnh địa
Mỗi ngày ve vãn tính giao
Mỗi ngày hú dài tiếng vọng

Mỗi ngày êm ả rong rêu
Mỗi ngày nát thân ghềnh thác
Mỗi ngày cuộn bao rác rều
Mỗi ngày vỡ vào biển cát

Mỗi ngày cuộn mình vân cẩu
Mỗi ngày nhoà đỉnh non cao
Mỗi ngày co mình thành nước
Mỗi ngày in bóng vũng sâu

Dựng bóng ngày xưa cho cây
Dựng mồi ngày xưa cho thú
Dựng rác rều xưa cho sông
Dựng vũng nước in vân cẩu

Rồi loanh quanh người dựng mộ
Lặng im mắt khép nhiệm màu
Phật cũng một mình đốn ngộ
Có ai giúp được ai đâu

Dựng làm chi những trước sau
Giấu mình khoe người mấy độ
Như sao thì sáng trên đầu
Trần truồng mà không tủi hổ

Có kẻ ngày xưa tàn bạo
Rèn mình thành một lưỡi đao
Có kẻ ngày nay khờ khạo
Dựng mình tấm ván phóng dao

Dao còn ghim sâu vào ván
Vì gỗ còn chút đường vân
Gỗ mục ván thiên mụn đất
Dao cắm vào xương thật gần

Vì mù nên thương đôi mắt
Vì ác nên nhớ tiếng chuông
Vì chắp tay nên mô phật
Vì huyệt nên xem như chuồng…

Kép đào có ngày rửa mặt
Trôi đi ô nhục tấn tuồng
Rối còn có ngày thành củi
Trắng bệch bàn tay giật guồng

Lên chùa mượn một quả chuông
Lật ngược làm nồi nấu thịt
Rồi quỳ dâng lên cúng dường
Lòng thành khói hương nghi ngút:

– Thịt này con nấu nồi chuông
Không đem nồi da nấu thịt
Lửa vui thịt cũng không buồn
Sao mắt tượng mờ hơi nước

Gióng lên vài hồi thỉnh Phật
Con xin lật lại quả chuông
Nắm tay tiếng ngân mờ đặc
Phật quẳng cho một khúc xương

Đã khuya con hát vãn tuồng
Mắt Phật còn mờ hơi nước…

The post Phục nguyên appeared first on Thica.net.